ماحصل تصمیم او ساخت دو فیلم "ارتفاع پست" و "به رنگ ارغوان" بود که در حوزه سینمای اجتماعی تولید شدند، اما اتفاق‌های حاصل از توقیف "به رنگ ارغوان" موجب شد او بار دیگر به سینمای جنگ بازگردد. او در نامه‌ای که متن آن را در زمان تولید "به نام پدر" روی سایت فیلم منتشر کرده بود با صراحت اعلام کرد "به نام پدر" نقض گفته‌هایش است و از آن به عنوان ناجی خود پس از اتفاق‌های مربوط به "به رنگ ارغوان" یاد کرد.

"به نام پدر" هر چند در جشنواره فیلم فجر مورد توجه هیئت داوران قرار گرفت و جوایزی را به خود اختصاص داد، اما با استقبال سرد منتقدان رو به رو شد و همه از آن به عنوان فیلمی که حاتمی‌کیا خودش را در آن تکرار کرده یاد کردند. حاتمی‌کیا پس از آن فیلمسازی را در مسیری که پس از "موج مرده" در پیش گرفته بود ادامه داد که حاصل آن مجموعه "حلقه سبز" و حالا فیلم سینمایی "دعوت" است. آثاری که ارتباطی با جنگ و دفاع مقدس ندارند و مضامین آنها کاملا اجتماعی است.

کمال تبریزی هم سال‌هاست در عرصه‌های دیگر طبع‌آزمایی می‌کند. آخرین فیلم او در عرصه سینمای دفاع مقدس "شیدا" است؛ فیلمی ملودرام که در آن سال واکنش‌هایی متفاوت را برانگیخت. بسیاری از تندروها انتقادهای شدیدی به تبریزی کردند و او پس از آن ترجیح داد در فضایی آرامتر به کار فیلمسازی خود ادامه دهد.

البته او چند سال بعد به مشکلی مدرن در فیلم "گاهی به آسمان نگاه کن" به سینمای دفاع مقدس نقبی زد. اما هرگز این فیلم را اثری در حوزه سینمای جنگ ندانست. "مارمولک"، "یک تکه نان" و "همیشه پای یک زن در میان است" و حالا هم "پاداش" دیگر آثار او پس از "گاهی به آسمان نگاه کن" هستند که هیچکدام سنخیتی با دفاع مقدس ندارند.

احمدرضا درویش دیگر فیلمساز صاحب‌سبک سینمای دفاع مقدس هم پس از "دوئل" تغییر مسیر داد و پروژه تاریخی مذهبی "روز رستاخیز" را در دستور کار خود دارد. با توجه به اهمیت موضوع "روز رستاخیز" و حساسیت‌های درویش او دو سه سالی درگیر این پروژه ملی خواهد بود و عملا چند سالی از حوزه سینمای جنگ دور است. هر چند ساخت فیلمی درباره خرمشهر در دستور کار اوست، اما این پروژه عملا با توجه به درگیری درویش با پروژه "روز رستاخیز" به زودی میسر نخواهد شد.

مجتبی راعی که با اولین ساخته سینمایی‌اش "انسان و اسلحه" از حضور فیلمسازی با نگاهی متفاوت به سینمای جنگ خبر داد، پس از ساخت این اثر فیلم "تونل" را ساخت. اما بعد ترجیح داد در ژانرهای دیگر فعالیت‌های فیلمسازی خود را ادامه دهد. "جای امن"، "غزال"، "جنگجوی پیروز"، "تولد یک پروانه"، "صنوبر" و "سفر به هیدالو" نتیجه آثار چند سال اخیر اوست.

زنده‌یاد رسول ملاقلی‌پور در زمان حیات خود بارها از مسئولین سینمای دفاع مقدس و متولیان آن گلایه کرد. او پس از اثر ماندگار "مزرعه پدری" در نامه‌ای سرگشاده به دلیل نامهربانی‌هایی که با این فیلم شد از دنیای فیلمسازی خداحافظی کرد. اما بعد از گذشت مدتی از تصمیم خود منصرف شد و فیلم ملودرام "میم مثل مادر" را با پسزمینه سینمای دفاع مقدس ساخت. فیلمی که حالا به عنوان آخرین یادگار او به عنوان نماینده سینمای ایران به آکادمی اسکار معرفی شده است.

علی شاه‌حاتمی دیگر فیلمساز سینمای جنگ است که مدت‌های مدید است تغییر ژانر داده است. او پس از فیلم جنگی "آخرین شناسایی"، فیلم تجاری "دوستان" را ساخت و بعد به سمت فیلم‌های جشنواره‌ای گرایش پیدا کرد. حاصل گرایش او به این سمت دو فیلم "ترکش‌های صلح" و "کولی" بود که اولی در حوزه سینمای جنگ بود. شاه‌حاتمی پس از ساخت این دو فیلم به تلویزیون آمد و حالا در بازگشت به سینما قصد دارد فیلم اجتماعی "قفس" را با بازیگران هندی بسازد که ارتباطی به دفاع مقدس و جنگ ندارد.

سعید سهیلی از دیگر فیلمسازان سینمای دفاع مقدس است که پس از سال‌ها دیگر قصد فعالیت در حوزه سینمای جنگ را ندارد. او در سال‌های فعالیت سینمایی خود پس از "مرد بارانی" خواست به تبعات جنگ در جامعه بپردازد و حالا پس از آخرین ساخته‌اش با این مضمون یعنی "سنگ، کاغذ، قیچی"، فیلمی در حوزه سینمای پلیسی به نام "چهارانگشتی" ساخت و حالا هم در تدارک ساخت فیلمی کمدی به نام "چارچنگولی" است.

بله! فیلمسازان جنگ یا تغییر مسیر داده‌اند یا در حال تغییر مسیر هستند، البته از آنسو هم در سیاستی تصمیم بر آن شد تا فیلمسازان صاحبنام عرصه‌های دیگر نیز پا به حوزه سینمای جنگ بگذارند که در پی اتخاذ این سیاست، رخشان بنی‌اعتماد، کیومرث پوراحمد، خسرو سینایی، آرش معیریان و علیرضا داودنژاد پا به این وادی گذاشتند و اتفاقا آثاری قابل توجه هم تولید کردند، اما همه می‌دانند که این حضور در عرصه سینمای دفاع مقدس محدود به حداکثر یکی دو فیلم است.

حالا که نامداران سینمای دفاع مقدس مدت‌هاست مسیر فیلمسازی خود را به نحوی تغییر داده‌اند که در آثارشان کمتر نشانی از جنگ و دفاع مقدس دیده می‌شود، اصرار بر برگزاری جشنواره مستقل فیلم دفاع مقدس و به نمایش درآوردن فیلم‌های سال‌های قبل و مستندهای تلویزیونی در آن حاکی از نگاهی است که به نظر قصد رفع مسئولیت دارد. آخرین نمونه جشنواره مستقل فیلم دفاع مقدس سال 1384 بود که به مهجورترین شکل ممکن برگزار شد و به بایگانی پیوست.